Κατάψυξη ωαρίων: Πώς οι γυναίκες μπορούν να διατηρήσουν τη γονιμότητά τους

γράφει ο Παναγιώτης Καλιαντζής, MD, χειρουργός μαιευτήρας – γυναικολόγος, ειδικευμένος στην εξωσωματική γονιμοποίηση και τα προβλήματα γονιμότητας


Πολλές γυναίκες στην εποχή μας αναβάλλουν το γάμο και την τεκνοποίηση λόγω κυρίως επαγγελματικών λόγων μετά την ηλικία των 35 ετών και πολλές μετά τα 40. Ως γνωστόν, η γονιμότητα της γυναίκας μειώνεται σταδιακά μετά τα 35 έτη και με ταχείς ρυθμούς μετά τα 40. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα πολλές γυναίκες που προσπαθούν να τεκνοποιήσουν σε μεγάλη ηλικία να δυσκολεύονται αρκετά, να κάνουν αρκετές προσπάθειες εξωσωματικής και ένας σημαντικός αριθμός να καταφεύγει στη λύση της δωρεάς ωαρίων.

Ποιες εξετάσεις πρέπει να κάνει μια γυναίκα για να ελέγξει τη γονιμότητά της και σε ποια ηλικία;

Όπως είναι γνωστό, σημαντικό ρόλο στην ιατρική παίζει η πρόληψη. Στην εποχή μας είναι δυνατόν με ορισμένες εξετάσεις να ελέγξουμε τη γονιμότητα μιας γυναίκας (δηλαδή πόσο εύκολο είναι να μείνει έγκυος και να γεννήσει παιδί), οι οποίες καλό θα ήταν να γίνονται από νωρίς, μεταξύ 30 και 35 ετών. Γνωρίζοντας πόσο γόνιμη είναι μια γυναίκα, μπορεί καλύτερα να προγραμματίσει το μέλλον της.

Οι εξετάσεις που θα πρέπει να κάνει για να ελέγξει τη γονιμότητά της είναι οι κάτωθι:

Ορμονικές εξετάσεις:

FSH, LH, προλακτίνη, οιστραδιόλη, FT3, FT4, TSH και AMH (anti-mullerhian hormone).

Διακολπικό υπερηχογράφημα με το οποίο ελέγχεται η υφή και το μέγεθος των ωοθηκών, καθώς και ο αριθμός των άτρητων ωοθυλακίων.

Η συνεκτίμηση των ορμονικών εξετάσεων με το διακολπικό υπερηχογράφημα μάς δίνει μια πολύ καλή εικόνα της γονιμότητας μιας γυναίκας. Έχοντας όλα τα δεδομένα, μπορούμε να συμβουλεύσουμε σωστά μια γυναίκα.

Τι είναι η κατάψυξη ωαρίων;

Είναι μια καινούργια μέθοδος υποβοηθούμενης αναπαραγωγής η οποία δίνει τη δυνατότητα στις γυναίκες να καταψύχουν τα ωάριά τους, ώστε να μπορούν να επιλέγουν πότε θα τεκνοποιήσουν.

Η κατάψυξη ωαρίων ήδη έχει δώσει πολύ καλά αποτελέσματα και πολλά παιδιά παγκοσμίως έχουν γεννηθεί με αυτή τη μέθοδο.

Όπως προαναφέρθηκε, η γονιμότητα της γυναίκας μειώνεται με την πάροδο του χρόνου ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 35 ετών και πολλές γυναίκες ιδιαίτερα μετά τα 40 έχουν πρόβλημα να τεκνοποιήσουν και οι κυήσεις σε αυτές τις ηλικίες συνοδεύονται από προβλήματα, όπως για παράδειγμα αποβολές και χρωμοσωμιακές ανωμαλίες (σύνδρομο Down).

Η κατάψυξη ωαρίων εφαρμόζεται κυρίως στις κάτωθι περιπτώσεις:

Γυναίκες που θέλουν να διατηρήσουν τη γονιμότητά τους για επαγγελματικούς ή κοινωνικούς λόγους.

Γυναίκες που πάσχουν από καρκίνο και πρόκειται να ξεκινήσουν χημειοθεραπείες ή ακτινοβολία.

Ζευγάρια που ο άνδρας θα πρέπει να υποβληθεί σε θεραπεία για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Η ιδανική ηλικία για την κατάψυξη ωαρίων είναι μεταξύ 35 έως 37 ετών.

Τα ποσοστά κυήσεων μετά από απόψυξη ωαρίων κυμαίνονται αναλόγως με την ηλικία της γυναίκας όταν καταψύχει τα ωάριά της. Όσο πιο νέα τόσο πιο υψηλά είναι τα ποσοστά κυήσεων.

Πώς γίνεται η κατάψυξη ωαρίων;

Η θεραπεία περιλαμβάνει διέγερση των ωοθηκών με ορμόνες, η οποία διαρκεί περίπου δύο εβδομάδες, ώστε η γυναίκα να παράγει τον κατάλληλο αριθμό ωαρίων που θα καταψυχθούν. Ο αριθμός που θεωρείται ιδανικός είναι 10-15 ωάρια.

Η γυναίκα παρακολουθείται υπερηχογραφικά κατά τη διάρκεια της θεραπείας και η λήψη των ωαρίων γίνεται με τη μέθοδο της ωοληψίας. Η επέμβαση γίνεται με μια ελαφριά νάρκωση, ώστε να είναι ανώδυνη, και διαρκεί 15-20 λεπτά.

Αφού γίνει η λήψη των ωαρίων, στη συνέχεια καταψύχονται σε πολύ χαμηλή θερμοκρασία με τη μέθοδο της υαλοποίησης (vitrification). Τα ωάρια είναι κύτταρα με μεγάλη περιεκτικότητα σε νερό, με αποτέλεσμα να καταστρέφεται εύκολα η μεμβράνη τους λόγω δημιουργίας κρυστάλλων κατά τη διαδικασία κατάψυξης και απόψυξής τους. Με τη μέθοδο vitrification επιτυγχάνονται ποσοστά επιβίωσης ωαρίων άνω του 70%.