Πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 28 Φεβρουαρίου, στην αίθουσα της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων Λακωνίας, η κοινή σύσκεψη των φορέων της Σπάρτης και της Λακωνίας με τους θεσμικούς εκπροσώπους του νομού, σχετικά με την προώθηση του θέματος του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου Σπάρτης.

Στην σύσκεψη έλαβαν μέρος σαράντα επαγγελματικοί, επιστημονικοί και κοινωνικοί φορείς του τόπου, καθώς και αρκετοί πολίτες που πληροφορήθηκαν για τη σύσκεψη από τα μέσα ενημέρωσης.

Από την πλευρά των θεσμικών εκπροσώπων παρευρέθησαν οι βουλευτές Σταύρος Αραχωβίτης και Θανάσης Δαβάκης, η αντιπεριφερειάρχης Αδαμαντία Τζανετέα, ο δήμαρχος Σπάρτης Βαγγέλης Βαλιώτης, ο Πρόεδρος του Περιφερειακού Συμβουλίου Χαράλαμπος Σκούρος, ο αντιδήμαρχος Παναγιώτης Ρήγας, η αντιπρόεδρος του Νομικού Προσώπου Πολιτισμού Δ. Σπάρτης Γεωργία Γαλανοπούλου, ο πρώην νομάρχης Κώστας Φούρκας, ο πρώην δήμαρχος Σπάρτης Δημοσθένης Ματάλας, ο πρώην πρόεδρος του Περιφερειακού Συμβουλίου Γιώργος Πουλοκέφαλος, ενώ οι φορείς εκπροσωπήθηκαν από τους προέδρους των συλλόγων και φορέων που υπογράφουν το ψήφισμα.

Τον λόγο πήρε από την πλευρά του τριμελούς προεδρείου ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων Λακωνίας Σωτήρης Ροϊνός, ο οποίος καλωσόρισε τους συμμετέχοντες και παρουσίασε τους φορείς που υπέγραψαν το ψήφισμα. Μεταξύ άλλων ο κ. Ροϊνός τόνισε τη μεγάλη σημασία της παρουσίας, συμμετοχής και στήριξης των φορέων στην προσπάθεια που καταβάλλεται για την αναθέρμανση του θέματος του μουσείου της Σπάρτης και την πεποίθησή του ότι η συλλογική αυτή προσπάθεια δεν μπορεί να αγνοηθεί από κανέναν θεσμικό εκπρόσωπο του νομού και φυσικά ούτε από το υπουργείο Πολιτισμού.

Στη συνέχεια έλαβε τον λόγο ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Σπάρτης, Παναγιώτης Γεωργανές, ο οποίος παρουσίασε πώς ξεκίνησε το εγχείρημα της ενεργοποίησης των συλλογικών φορέων και την επιτυχή του έκβαση, η οποία διαπιστώνεται και από τη μεγάλη συμμετοχή στην σύσκεψη. Ο κ. Γεωργανές παρουσίασε στη συνάντηση τις προτάσεις που θα πρέπει να προωθηθούν προς το ΥΠΠΟ, το οποίο είναι ο καθ’ ύλην αρμόδιος φορέας για την υλοποίηση του έργου του μουσείου της Σπάρτης, όπως έχει κάνει με όλα τα μεγάλα μουσεία της χώρας. Τόνισε δε το γεγονός ότι το υπουργείο πρέπει να αναλάβει την εκπόνηση των μελετών, θεωρώντας ότι η προγραμματική σύμβαση με την Περιφέρεια έχει λήξει, αφού δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα υπογεγραμμένη νέα σύμβαση που να προβλέπει παράταση αυτής που υπογράφηκε το 2012 με την Περιφέρεια Πελοποννήσου και η οποία έληξε σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα δύο χρόνια μετά.

Από το προεδρείο, έλαβε στη συνέχεια τον λόγο η πρόεδρος του Ινστιτούτου Σπάρτης, Αναστασία Κανελλοπούλου, η οποία παρουσίασε βήμα-βήμα τις ενέργειες που έχουν γίνει από το 1995 (όταν ξεκίνησε η υπόθεση του νέου μουσείου) μέχρι το 2016, δηλαδή μια διαδρομή είκοσι και πλέον ετών προετοιμασίας που έχει οδηγήσει στο σημείο μηδέν, και συνόψισε παρουσιάζοντας τα δυνατά και αδύνατα σημεία μας ως νομού και ως πόλης, προκειμένου να ξεκινήσουμε πιο δυναμικά τη διεκδίκησή μας.

Με σύντομη παρέμβασή του ο πρώην δήμαρχος Σπάρτης Δημοσθένης Ματάλας παρουσίασε τα όσα είχαν συμβεί σχετικά με το μουσείο και πριν το 1995 που αναμίχθηκε το ΥΠΠΟ, τονίζοντας ότι βρισκόμαστε στο σημείο μηδέν και πρέπει να κινηθούμε προς το ΥΠΠΟ με ενότητα και ταχύτητα.

Στην ίδια κατεύθυνση ήταν και η παρέμβαση του πρώην νομάρχη Κώστα Φούρκα, ο οποίος παρουσίασε συνοπτικά τα πιο σημαντικά σημεία της δικής του εμπλοκής και έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι το Ίδρυμα Νιάρχος είχε εκφράσει το ενδιαφέρον να συμμετέχει με 25 εκατομμύρια ευρώ στην ανέγερση του μουσείου, πράγμα που ατόνησε στη συνέχεια, διότι το ΥΠΠΟ δεν ενεργοποιήθηκε και δεν χρηματοδότησε την εκπόνηση των μελετών. Αυτή η αβελτηρία του ΥΠΠΟ οδήγησε και τον ίδιο στο να υπογράψει την πρώτη προγραμματική σύμβαση με το ΥΠΠΟ ώστε να χρηματοδοτήσει τις μελέτες η ΝΑ Λακωνίας.

Από την πλευρά των θεσμικών φορέων, πρώτος έλαβε τον λόγο ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Σταύρος Αραχωβίτης, ο οποίος ενημέρωσε για τη συνάντηση που θα έχει την Τρίτη, 1η Μαρτίου με τον υπουργό Πολιτισμού κ. Μπαλτά, στην οποία θα τον ενημερώσει για το θέμα του μουσείου και θα του ζητήσει να πραγματοποιηθεί ευρεία σύσκεψη με τους φορείς στη Σπάρτη, παρουσία και άλλων παραγόντων του ΥΠΠΟ που εμπλέκονται στο θέμα. Επίσης αναφέρθηκε στη συζήτηση με τον υπουργό Ανάπτυξης κ. Σταθάκη, προκειμένου να εξευρεθεί τρόπος χρηματοδότησης του μουσείου από το πακέτο Γιουνκέρ με μόχλευση κεφαλαίων.

Ο βουλευτής της ΝΔ, Θανάσης Δαβάκης, μίλησε στο τέλος της συνεδρίασης, αφού άκουσε την τοποθέτηση των φορέων, της αντιπεριφερειάρχη και του δημάρχου Σπάρτης, και αναφέρθηκε στην ανάγκη να διαμορφωθεί ένας σαφής οδικός χάρτης με τα βήματα της διεκδίκησης και στην αναγκαιότητα πλέον να αναλάβει το ΥΠΠΟ τις ευθύνες του για την εκπόνηση των μελετών. Αναφέρθηκε στο ευκταίο του να αναλάβει το Ίδρυμα Νιάρχος την ανέγερση του μουσείου, τονίζοντας παράλληλα το γεγονός ότι η εμπλοκή του φορέα αυτού σε πολύ μεγάλα έργα της χώρας ίσως προς το παρόν να δημιουργεί δυσκολίες για την εμπλοκή του και στο μουσείο της Σπάρτης. Ζήτησε δε να υπάρξει μία επιτροπή για τη συστηματική παρακολούθηση των εξελίξεων εκ μέρους των φορέων.

Η αντιπεριφερειάρχης Αδαμαντία Τζανετέα τόνισε από την πλευρά της, αναφερόμενη στη συνέντευξη του περιφερειάρχη Πέτρου Τατούλη σχετικά με το αν θα γίνει μουσείο στην περίπτωση που δεν αποχαρακτηριστεί το διατηρητέο του Χυμοφίξ, ότι ουδέποτε ο κ. Τατούλης είπε σε συνέντευξή του ότι δεν θα γίνει το μουσείο αν δεν αποχαρακτηριστεί το διατηρητέο και διαβεβαίωσε τη σύσκεψη ότι η Περιφέρεια έχει υπογράψει με το ΥΠΠΟ την παράταση της προγραμματικής σύμβασης του 2012 για την εκπόνηση των μελετών και ότι θα υλοποιήσει την προγραμματική σύμβαση τώρα που απερρίφθη από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (16-2-2016) η ένσταση της Περιφέρειας για τον αποχαρακτηρισμό του διατηρητέου κτίσματος του Χυμοφίξ. Επίσης η κ. Τζανετέα διαβεβαίωσε τους παρευρισκόμενους ότι υπάρχει εγγεγραμμένη η πίστωση που απαιτείται για την προκήρυξη του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού από την Περιφέρεια Πελοποννήσου και ότι άμεσα θα ξεκινήσει η διαδικασία για την προκήρυξη. Η κ. Τζανετέα εξήγησε ότι η καθυστέρηση από την πλευρά της Περιφέρειας οφείλεται στο γεγονός ότι το ΚΑΣ καθυστέρησε 3,5 χρόνια να απαντήσει στο αίτημα για αποχαρακτηρισμό του διατηρητέου.

Στη συνέχεια ο δήμαρχος Σπάρτης Βαγγέλης Βαλιώτης αναφέρθηκε στο γεγονός ότι για πολιτικούς λόγους το δημοτικό συμβούλιο στήριξε καταρχήν την πρόταση της Περιφέρειας για τον αποχαρακτηρισμό του Χυμοφίξ, αλλά τώρα που απερρίφθη και η ένσταση της Περιφέρειας προς την απόφαση του ΚΑΣ να μην αποχαρακτηρισθεί το διατηρητέο θα επαναφέρει το θέμα στο ΔΣ για την ευθυγράμμισή του προς την πραγματοποίηση του μουσείου στο Χυμοφίξ συμπεριλαμβανομένου του διατηρητέου. Ο κ. Βαλιώτης τόνισε ότι και η απόφαση που είχε λάβει η Περιφέρεια το 2014 για την παράταση της προγραμματικής σύμβασης περιείχε το διατηρητέο, πράγμα που επιβεβαιώθηκε από την προσκόμιση της απόφασης του περιφερειακού συμβουλίου. Στη συνέχεια ο δήμαρχος υπεραμύνθηκε της πρότασης να αναλάβει το ΥΠΠΟ το θέμα και πρότεινε την τροποποίηση της προγραμματικής σύμβασης προκειμένου να συμμετέχει και ο δήμος Σπάρτης με χρηματοδότηση για την εκπόνηση των μελετών που προβλέπονται σε αυτήν.

Με παρέμβασή του ο αρχιτέκτων Γιώργος Γιαξόγλου, πρόεδρος του Σωματείου Φίλων του Αρχαιολογικού Μουσείου Σπάρτης «Παναγιώτης Σταματάκης», τόνισε τη σημασία της ενεργοποίησης των φορέων και της συνάντησης με τους θεσμικούς φορείς, και πρότεινε να διαμορφωθεί πιο συγκεκριμένα το πλαίσιο διεκδίκησης από την πλευρά των τοπικών θεσμικών φορέων (Περιφέρεια – Δήμος Σπάρτης) για τη συνεργασία τους με το ΥΠΠΟ, ότι απαιτείται επικαιροποίηση του ψηφίσματος που θα απευθυνθεί στο ΥΠΠΟ με τη συμπερίληψη των προτάσεων που στην αρχή της συζήτησης παρουσίασε ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Σπάρτης και η διαρκής παρακολούθηση από την πλευρά των φορέων για τα βήματα υλοποίησης.

Στο ίδιο μήκος κύματος υπήρξε και η τοποθέτηση του πρώην προέδρου του περιφερειακού συμβουλίου και εκπροσώπου του Ορειβατικού Συλλόγου Σπάρτης, Γιώργου Πουλοκέφαλου, ο οποίος επεσήμανε τον περιορισμό των πιστώσεων για δημόσια έργα στο νέο ΕΣΠΑ, την ανάγκη αναθέρμανσης της σχέσης με το Ίδρυμα Νιάρχος και τη σημασία ύπαρξης αυστηρού χρονοδιαγράμματος από τον φορέα που θα υλοποιήσει την προκήρυξη του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού.

Από την πλευρά των φορέων της πόλης έλαβαν τον λόγο ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Σπάρτης, Παναγιώτης Κομνηνός, ο οποίος είπε χαρακτηριστικά ότι η πόλη είναι γυμνή, τονίζοντας τις γενικότερες ευθύνες που υπάρχουν για τη μη χρηματοδότηση του αρχαίου θεάτρου -αν και υπάρχει μελέτη, των ανασκαφών του Ξηροκαμπίου και των άλλων σημαντικών αρχαιολογικών χώρων του τόπου, προτείνοντας να φθάσουν τα αιτήματά μας μέχρι την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η πρόεδρος του Επιμελητηρίου Λακωνίας, Βίκυ Δερτιλή, ζήτησε την εντατικοποίηση της προσπάθειας των συλλογικών φορέων και συμφώνησε με τη στροφή προς το ΥΠΠΟ. Στην ίδια κατεύθυνση υπήρξε και η πρόταση του προέδρου της Ένωσης Πνευματικών Δημιουργών Λακωνίας, Βασίλη Βλαχάκου, του προέδρου του Συνδέσμου Φίλων Ανασυγκρότησης Αρχαίου Θεάτρου Σπάρτης «Γιτιάδας», Στάθη Μπεκιάρη, του προέδρου του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος – Ν.Τ. Λακωνίας, Θοδωρή Βερούτη, του προέδρου του Συλλόγου Μηχανικών Ελευθέρων Επαγγελματιών Ν. Λακωνίας, Γιάγκου Γιαξόγλου, του προέδρου της Ένωσης Ποδοσφαιρικών Σωματείων Λακωνίας και περιφερειακού συμβούλου, Τάκη Καρρά.

Εντύπωση έκανε με την παρέμβασή της η νεαρή αρχιτέκτων Κατερίνα Μπουλουγούρα, η οποία αναφέρθηκε κυρίως στην ουσία και στο περιεχόμενο των διαγωνισμών όταν πρόκειται για έργα μουσείων, καταθέτοντας πρωτότυπες απόψεις.

Κλείνοντας τη συνεδρίαση η κ. Κανελλοπούλου πρότεινε τη συγκρότηση πενταμελούς επιτροπής για τη συνεργασία των φορέων με τους θεσμικούς εκπροσώπους, την Περιφέρεια Πελοποννήσου και τον Δήμο Σπάρτης. Η πρόταση έγινε ομόφωνα αποδεκτή και η επιτροπή θα αποτελείται από τον πρόεδρο της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων Λακωνίας Σωτήρη Ροϊνό, τον πρόεδρο του Εμπορικού Συλλόγου Σπάρτης Παναγιώτη Γεωργανέ, την πρόεδρο του Ινστιτούτου Σπάρτης Αναστασία Κανελλοπούλου, έναν εκπρόσωπο της Περιφέρειας Πελοποννήσου και έναν εκπρόσωπο του Δήμου Σπάρτης. Ο ρόλος της επιτροπής αυτής θα είναι η παρακολούθηση των πρωτοβουλιών που θα ληφθούν στη συνέχεια για την έναρξη των εργασιών – μελετών του μουσείου, η ενημέρωση για τον συντονισμό των δράσεων των εμπλεκομένων φορέων και η ενημέρωση των φορέων και των πολιτών για τα βήματα που θα γίνονται.