2.500 χρόνια από τη μάχη των Θερμοπυλών: Η πρόκληση του εορτασμού της επετείου

γράφει ο Βαγγέλης Μητράκος


To 480 π.Χ., στα Στενά των Θερμοπυλών, ο θρυλικός βασιλιάς της Σπάρτης Λεωνίδας και 300 Σπαρτιάτες από τους πιο ηρωικούς πολεμιστές της Αρχαιότητας, γράφουν την πιο λαμπρή σελίδα στην παγκόσμια ιστορία και αφήνουν στην ανθρωπότητα αιώνιο παράδειγμα υψίστης αυταπάρνησης, ηρωισμού, φιλοπατρίας και αφοσίωσης στους νόμους.

Η νέα Σπάρτη, 185 χρόνια από την ίδρυσή της, δεν αξιώθηκε (δυστυχώς) να καθιερώσει τον θεσμικό, κατ’ έτος, εορτασμό αυτής της μεγάλης επετείου, σε αντίθεση με τους αρχαίους ημών προγόνους, οι οποίοι είχαν καθιερώσει τον εορτασμό σύμφωνα και με όσα γράφει ο Παυσανίας ο Περιηγητής στα ΛΑΚΩΝΙΚΑ:

XIV. “…Απέναντι από το θέατρο υπάρχει μνήμα του Παυσανία, του νικητή των Πλαταιών, και άλλο του Λεωνίδα. Κάθε χρόνο εκφωνούνται εδώ λόγοι και διοργανώνονται αγώνες, στους οποίους εκτός από τους Σπαρτιάτες δεν μπορούν να αγωνιστούν άλλοι. Τα οστά του Λεωνίδα τα έφερε από τις Θερμοπύλες σαράντα χρόνια αργότερα ο Παυσανίας. Υπάρχει και στήλη με τα ονόματα των ανδρών που πολέμησαν στη μάχη των Θερμοπυλών εναντίον των Μήδων, καθώς επίσης και τα ονόματα των πατέρων τους”.

Η συμπλήρωση των 2.500 χρόνων από τη Μάχη των Θερμοπυλών δίνει στη νέα Σπάρτη μια μεγάλη και μοναδική ευκαιρία να αποτινάξει από πάνω της το άγος του μη εορτασμού της επετείου. ΟΜΩΣ ο σχεδιασμός του εορτασμού ενός τέτοιου τεράστιου ιστορικού γεγονότος είναι μια πάρα πολύ δύσκολη υπόθεση, αφού θα πρέπει να είναι – τουλάχιστον – αντάξιός της, αναδεικνύοντας το γεγονός, τα ιστορικά του μηνύματα και τη σύνδεσή του με το “Σήμερα” και το “Αύριο”. Γι’ αυτό, οι επετειακές εκδηλώσεις του 2020 για τη Μάχη των Θερμοπυλών και τη Θυσία του Λεωνίδα και των 300 θα πρέπει να ξεπεράσουν τον πειρασμό της τουριστικής αξιοποίησης, της ευκολίας και του εντυπωσιασμού και να αναζητήσουν το πυρήνα του γεγονότος.

Για να γίνει αυτό θα πρέπει ο δήμος Σπάρτης “να ανοίξει” τον σχεδιασμό του εορτασμού στην τοπική κοινωνία και να συγκροτήσει, το ταχύτερο δυνατό, μιαν “Επιτροπή εορτασμού των 2.500 χρόνων από τη Μάχη των Θερμοπυλών”, η οποία, εκτός από εκπροσώπους του δήμου, θα αποτελείται και από εκπροσώπους πνευματικών, πολιτιστικών, ακαδημαϊκών κι εκπαιδευτικών φορέων, που έχουν, με τη δράση και την προσφορά τους, καταξιωθεί στην τοπική κοινωνία αλλά και από καταξιωμένους στα Γράμματα, στην Τέχνη και στον Πολιτισμό Σπαρτιάτες, προκειμένου να σχεδιασθεί και να προγραμματισθεί ένας εορτασμός αντάξιος του επιπέδου και της σημασίας του ιστορικού γεγονότος.

Ο εορτασμός των 2.500 χρόνων από την Μάχη των Θερμοπυλών, θα καταδείξει (εκτός άλλων) αν σήμερα ισχύει ο χορικός λόγος των αρχαίων Σπαρτιατόπουλων:

“Άμμες δε γ΄ εσσόμεθα πολλώ κάρρονες”

(Εμείς όμως θα γίνουμε πολύ καλύτεροι).