Ο Ευρώτας πέθανε

γράφει ο Βαγγέλης Μητράκος


Θλιβερό ποτάμι, χωρίς ροή, μόνο με κατά τόπους λίμνες – βούρκους όπου πεθαίνει η ζωή, κατάντησε ο πάλαι ποτέ κραταιός «νεροδράκοντας» Ευρώτας.

Η παρατεταμένη ανομβρία είναι μια, μόνο, παράμετρος της όλης τραγικής κατάστασης του μυθικού ποταμού. Πίσω της, όμως, κρύβεται μια σειρά από σοβαρές ανθρωπογενείς αιτίες, με σοβαρότερες ανάμεσά τους την καταπάτηση των οχθών και της κοίτης του, την καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος του ποταμού με υλοτομίες, αποψιλώσεις και μαζικές εκχερσώσεις, τη βαριά ρύπανση από λύματα, τα σκουπίδια και τα μπάζα, τις πρόχειρες και χωρίς στρατηγική αντιπλημμυρικές παρεμβάσεις και διαμορφώσεις της κοίτης, τις παράνομες αμμοληψίες και –κυρίως- την αυθαίρετη, αλόγιστη και απρογραμμάτιστη χρήση του νερού του για άρδευση κατά την καλοκαιρινή περίοδο, που υλοποιείται με τεχνικές τροποποιήσεις του ποταμού, με παρακάμψεις, εκτροπές, εκσκαφές, εκβαθύνσεις, καναλοποιήσεις, πρόχειρα φράγματα, κλπ.

Κλαίγονταν, προχθές, δυο παρόχθιοι κτηματίες, σε μια παρέα, γιατί στέρεψε το ποτάμι και δεν είχαν νερό να ποτίσουν. Σίγουρα, αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, το κλάμα θα γίνει καθολικό και θα αφορά ΟΛΑ τα επόμενα καλοκαίρια. Το «δος ημίν σήμερον» δεν αφορά (δεν μπορεί να αφορά) το νερό, το οποίο είναι κοινό αγαθό κι όχι εμπόρευμα και το οποίο, επίσης, έχει μια ευρύτερη σημασία για τη ζωή και το περιβάλλον, που ξεπερνά κατά πολύ την σημασία ενός ποτίσματος. Το να στραγγίζουμε και να καταστρέφουμε εμείς σήμερα τον Ευρώτα, χωρίς να νοιαζόμαστε για τις επόμενες γενιές, είναι μια εγωιστική-αλαζονική στάση, που θα καταστρέψει ολοκληρωτικά τον Ευρώτα μαζί με ό,τι αυτός σημαίνει για τη λακωνική κοιλάδα ολόκληρη.

Οι οικολογική καταστροφή έχει πλέον χτυπήσει στρατηγικά τον Ευρώτα, τη βιοποικιλότητα και το οικοσύστημά του. Είναι ήδη αργά, αλλά «κάλλιο αργά παρά ποτέ»: Η πολιτεία με την θεσμική έκφρασή της, εκείνοι που έζησαν από το ποτάμι και περιμένουν να ζήσουν στο μέλλον, όλοι οι Λάκωνες και οι μαζικοί φορείς τους, ΟΦΕΙΛΟΥΝ να κάνουν τη σωτηρία του Ευρώτα Νο 1 στις ιεραρχήσεις τους.

Το ΤΙ μπορεί και πρέπει να γίνει προβλέπεται και ορίζεται ρητά και με σαφήνεια στο Ελληνικό Σύνταγμα, στους Νόμους, στις Ευρωπαϊκές Οδηγίες, στα Προεδρικά Διατάγματα, στις Υπουργικές Αποφάσεις, στις κατά καιρούς αποφάσεις και στα προγράμματα της Περιφέρειας Πελοποννήσου, του δήμου Σπάρτης και των άλλων παραευρώτιων δήμων, στις Μελέτες και στα Επιστημονικά Ερευνητικά Προγράμματα που έχουν εφαρμοστεί στον Ευρώτα κατά τις τελευταίες 10ετίες κλπ, κλπ. Για να υλοποιηθούν όμως ΟΛΑ αυτά, που υπάρχουν ΜΟΝΟ «στα χαρτιά», χρειάζεται πρώτα να αλλάξουμε ΕΜΕΙΣ νοοτροπία και φιλοσοφία ζωής και να ενεργοποιηθούμε δυναμικά και αποφασιστικά, ώστε να ανακόψουμε, έστω και τώρα, την οριστική καταστροφή του ποταμού Ευρώτα και να τον βοηθήσουμε να ανακάμψει και να επιβιώσει στο μέλλον.

Διαφορετικά πριονίζουμε το κλαδί πάνω στο οποίο στεκόμαστε.